Xuất phát từ yêu cầu "tìm đơn vị có thể chuyển giao công nghệ sản xuất phân hữu cơ vi sinh từ phân gia súc" của doanh nghiệp, trên cơ sở khảo sát thực tiễn các nguồn cung, ngày 14/10 vừa qua, Trung tâm Thông tin và Thống kê Khoa học và Công nghệ (CESTI) đã tổ chức sự kiện Kết nối ý tưởng liên quan đến công nghệ nêu trên.
Ngành nông nghiệp đang tạo ra lượng phế thải sinh học rất lớn. Tính riêng phân từ vật nuôi, mỗi năm thải ra trung bình 64 triệu tấn. Trong số này, chỉ khoảng 20% được sử dụng hiệu quả, 80% còn lại phần lớn thải ra môi trường, vừa lãng phí, vừa gây ô nhiễm đất và nước. Việc xử lý hiệu quả chất thải chăn nuôi chính để sản xuất phân bón hữu là giải pháp rất được quan tâm hiện nay.
Theo khảo sát của Dự án Hỗ trợ nông nghiệp các bon thấp (LCASP - đăng trên Tạp chí Môi trường số 10/2019), các công nghệ sử dụng chất thải chăn nuôi làm phân bón hữu cơ có thể mang lại tỷ suất lợi nhuận cao và khả năng thương mại hóa tốt. Nếu tận dụng được nguồn chất thải chăn nuôi để sản xuất phân bón hữu cơ, hàng năm có thể sản xuất được khoảng 17 triệu tấn phân bón hữu cơ (thay được cho khoảng 0,3 triệu tấn phân đạm, 0,19 triệu tấn phân lân và 0,58 triệu tấn phân kali nhập khẩu). Mặt khác, việc tăng cường sử dụng phân bón hữu cơ sẽ nâng cao hiệu quả sử dụng phân bón vô cơ, giảm hơn nữa lượng phân bón nhập khẩu. Tiềm năng của nguồn tài nguyên chất thải chăn nuôi là rất lớn (khoảng 17 ngàn tỷ đồng/năm, nếu tận dụng được 64 triệu tấn chất thải rắn làm phân bón hữu cơ và tiết kiệm khoảng 9,6 ngàn tỷ đồng chi phí để xử lý hơn 300 triệu m3 nước thải đạt QCVN 62 để xả ra môi trường). Trong đó, việc tận dụng nguồn phân heo có sẵn để sản xuất phân hữu cơ vi sinh là rất cần thiết, góp phần giải quyết vấn đề ô nhiễm môi trường và tăng hiệu quả kinh tế từ việc quản lý nguồn phân heo hiệu quả.
Phân heo thải ra từ các trại chăn nuôi là dạng cơ chất rất giàu dinh dưỡng, hàm lượng đạm chiếm đến hơn 2%, độ ẩm khá cao (trung bình khoảng 70-80%). Phân heo rất dễ phát sinh mùi và gây ô nhiễm môi trường nếu quản lý nguồn phân không tốt. Mặt khác, hàm lượng hữu cơ trong phân heo cao, rất tốt cho cây trồng phát triển. Tuy nhiên, nếu không xử lý tốt trước khi bón sẽ rất dễ gây ngộ độc hữu cơ cho cây trồng. Ngoài ra, phân heo có chứa nhiều vi sinh vật gây bệnh, đặc biệt là nhóm vi khuẩn Salmonella (vi khuẩn gây bệnh thương hàn) và E. coli gây bệnh đường ruột ở người. Trước khi sử dụng làm phân bón trong nông nghiệp cần phải ủ hoai cũng như sử dụng các biện pháp ức chế sự phát triển của các vi sinh vật gây bệnh. Vì vậy, công nghệ sản xuất phân hữu cơ vi sinh từ nguồn phân heo cần đáp ứng quy trình kiểm soát chặt chẽ, đảm bảo chất lượng, xử lý triệt để vấn đề ô nhiễm môi trường do phân heo gây ra.
Trên cơ sở "đặt hàng" cụ thể của doanh nghiệp, CESTI đã tổ chức chương trình Kết nối ý tưởng "Công nghệ sản xuất phân hữu cơ vi sinh từ phân gia súc" (tại Sàn Giao dịch công nghệ TP.HCM - 79 Trương Định, phường Bến Thành, quận 1) nhằm kết nối các bên cung - cầu công nghệ liên quan đến các công nghệ như: sản xuất phân vi sinh từ phân heo đã được tách ẩm 50%, công suất 200 tấn/ngày, diện tích sản xuất từ 5-10 ha (hợp tác cùng đầu tư, sản xuất với nhà cung ứng công nghệ cũng là một tùy chọn); sản xuất phân vi sinh từ phân bò, quy mô 10 tấn/tháng; hợp tác sản xuất phân vi sinh từ than bùn và phân gia súc (doanh nghiệp đang quản lý, khai thác mỏ than bùn 50 ha).
Tại sự kiện, các nhà cung ứng, chuyên gia trực tiếp giới thiệu những giải pháp công nghệ có thể đáp ứng nhu cầu của doanh nghiệp. Từ đây, doanh nghiệp lựa chọn các nhà cung ứng công nghệ có các giải pháp phù hợp để tiếp tục thương thảo các nội dung về hợp tác, chuyển giao công nghệ. Hợp tác cùng đầu tư, sản xuất với nhà cung ứng công nghệ cũng là một trong những mong muốn của bên cầu công nghệ này.
Kết quả đã có 05 biên bản ghi nhớ được ký kết:
- Đại diện Công Ty TNHH Phân Bón Đất Phúc lựa chọn Công ty Cổ phần BSR Việt Nam ký biên bản ghi nhớ thỏa thuận chuyển giao công nghệ sản xuất phân vi sinh hữu cơ.
- Đại diện Công ty TNHH MTV Gạo Sạch Vĩnh Xuân lựa chọn Trung tâm Nghiên cứu và Chuyển giao Công nghệ - Trường Đại học Nông Lâm ký biên bản ghi nhớ thỏa thuận chuyển giao công nghệ sản xuất phân vi sinh hữu cơ.
- Đại diện Công ty CP Giải Pháp Kỹ Nông lựa chọn ký kết biên bản ghi nhớ với các đơn vị sau:
+ Công ty CP Trùn quế Việt Nam: biên bản ghi nhớ thỏa thuận chuyển giao công nghệ sản xuất phân vi sinh hữu cơ từ phân trùn quế
+ Viện Công Nghệ Sinh Học và ứng dụng vi sinh miền nam: biên bản ghi nhớ thỏa thuận chuyển giao công nghệ sản xuất và bao tiêu sản phẩm phân hữu cơ bằng công nghệ oxi hóa không ngọn lửa kết hợp vi sinh vật
+ Trung tâm Nghiên cứu và Chuyển giao Công nghệ - Trường Đại học Nông Lâm: biên bản ghi nhớ thỏa thuận chuyển giao công nghệ sản xuất phân vi sinh từ phân ruồi lính đen và hợp tác cùng đầu tư dự án sản xuất phân vi sinh hữu cơ quy mô 200 tấn/ngày.
Kết nối ý tưởng là hoạt động mới do CESTI triển khai trong năm 2020 nhằm kết nối doanh nghiệp với nhiều nhà cung ứng cùng lúc để bàn bạc, trao đổi giải pháp công nghệ, qua đó kịp thời đáp ứng nhu cầu cải thiện khả năng sản xuất của doanh nghiệp. Doanh nghiệp có thể lựa chọn một hoặc đề nghị nhiều nhà cung ứng cùng liên kết để tạo ra giải pháp phù hợp với nhu cầu thực tế, góp phần nâng cao năng lực sản xuất.
Chương trình Kết nối ý tưởng kỳ đầu tiên được tổ chức thành công vào tháng 6/2020, về hệ thống dây chuyền sấy dẻo khoai lang, với sự gặp gỡ trực tiếp giữa 2 doanh nghiệp Lâm Đồng và 5 nhà cung ứng công nghệ. Kết quả, đã có 3 bản ghi nhớ được ký kết giữa các bên để triển khai hợp tác, chuyển giao công nghệ sấy dẻo khoai lang vào sản xuất, minh chứng cho vai trò thiết thực của CESTI trong hỗ trợ thúc đẩy, kết nối chuyển giao công nghệ.
Lam Vân