Quy trình nuôi được thực hiện khép kín từ khâu nhân nuôi lai tạo chủng giống, nuôi trồng quả thể nấm đến khâu thu hoạch, đảm bảo sản xuất sản phẩm chất lượng cao.
Thực trạng sản xuất
Đông trùng hạ thảo là tên gọi của một dạng cộng sinh giữa một loài nấm túi có tên khoa học là Cordyceps sinensis với ấu trùng của một loài côn trùng thuộc chi Hepoalus. Đây là loại dược liệu quý, giá trị kinh tế lớn, có hàm lượng hoạt chất Cordycepin và Adenosin cao, có giá trị lớn trong việc bồi bổ sức khỏe và hỗ trợ điều trị bệnh.
Công nghệ nuôi trồng nấm đông trùng hạ thảo dòng Cordyceps Militaris theo hướng hữu cơ, quy trình khép kín từ khâu nhân nuôi lai tạo chủng giống, nuôi trồng quả thể nấm đến khâu thu hoạch, đảm bảo sản xuất sản phẩm chất lượng cao.
Hiện nay, Sàn Giao dịch Công nghệ Techport.vn (thuộc Trung tâm Thông tin và Thống kê Khoa học và Công nghệ TP.HCM – Sở KH&CN TP.HCM) đang tiếp tục đồng hành cùng nhà cung ứng trong hoạt động hỗ trợ kết nối, tư vấn chuyển giao công nghệ, thiết bị cho doanh nghiệp, tổ chức hoặc cá nhân có nhu cầu.
Quy trình sản xuất
Quá trình nuôi trồng được tiến hành theo 5 giai đoạn: chuẩn bị hệ thống nuôi, nuôi sợi, tạo quả thể nấm, nuôi quả thể nấm, thu hoạch.
Bước 1: Chuẩn bị hệ thống nuôi
Để có thể nuôi trồng nấm đông trùng hạ thảo thành công thì phòng nuôi trồng phải đảm bảo các yếu tố, thiết bị sau:
- Phòng nuôi là phòng vô trùng, độ sáng, thoáng tự nhiên;
- Hệ thống phun sương tạo ẩm (tự động) tạo độ ẩm cần thiết (70 – 85%)
- Hệ thống làm lạnh giữ nhiệt độ ổn định (18 – 20oC)
- Hệ thống giàn và giá để đặt các lọ cơ chất, bình nuôi
- Hệ thống chiếu sáng;
- Ẩm kế, nhiệt kế.
Giá thể nuôi trồng nấm phù hợp được sử dụng từ nguồn nguyên liệu: gạo lứt, nước dừa và bột nhộng tằm, được phối hợp theo tỷ lệ 1,5:5:1,2 và có bổ sung một số vi lượng thiết yếu. Giá thể sau khi được phối hợp các nguồn nguyên liệu, được đưa vào các bình thủy tinh để tiến hành nuôi trồng và được hấp tiệt trùng ở nhiệt độ 121oC, áp suất 1,2atm trong thời gian 3 giờ. Sau đó để nguội tự nhiên, bắt đầu cấy giống.
Bước 2: Nuôi sợi
Các bình thủy tinh sau khi được cấy giống nấm sẽ được nuôi sợi trong điều kiện không ánh sáng, độ ẩm 75% ở nhiệt độ 25oC trong khoảng thời gian từ 15-20 ngày.
Khi sợi nấm ăn kín toàn bộ bề mặt môi trường, chuyển sang giai đoạn tiếp theo.
Bước 3: Tạo quả thể nấm
Các bình nuôi nấm được nuôi ở điều kiện chiếu sáng 12 giờ mỗi ngày, với cường độ chiếu sáng 1000 Lux, độ ẩm 80% và nhiệt độ 22oC. Hàng ngày vào buổi sáng sớm và chiều tối, người nuôi trồng mở cửa phòng khoảng 30 phút để có sự lưu thông không khí trong và ngoài phòng.
Sau khoảng 15 ngày, trên bề mặt các lọ nấm bắt đầu mọc ra các ngọn nấm li ti. Khi đó bắt đầu chuyển sang giai đoạn tiếp theo.
Bước 4: Nuôi quả thể nấm
Các bình nấm được nuôi ở chế độ chiếu sáng 12 giờ mỗi ngày với cường độ chiếu sáng 700 Lux, độ ẩm 80- 85%, nhiệt độ 22oC. Hàng ngày vào buổi tối và sáng sớm cũng mở cửa phòng khoảng 30 phút.
Trong quá trình nuôi thường xuyên kiểm tra theo dõi hàng ngày để loại bỏ các bình mốc, nhiễm khuẩn.
Sau khoảng 2 tháng trên ngọn nấm bắt đầu xuất hiện bào tử nấm (đầu ngọn nấm có màu vàng đậm) khi đó bắt đầu thu hoạch.
Bước 5: Thu hoạch
Khi ngọn nấm có màu vàng đậm hơn phần thân nấm, lúc đó bào tử nấm bắt đầu xuất hiện, tiến hành thu hoạch nấm. Mở nắp bình, dùng kéo cong cắt ngọn nấm xuống sát mặt cơ chất hoặc dùng panh kẹp lấy từng cụm nấm ra.
Để tận thu đợt 2 đối với các bình còn nguồn cơ chất, cần phải thu hoạch nấm trong điều kiện vô trùng để tránh nhiễm khuẩn và nấm mốc cho các bình nuôi. Sau khi thu nấm dùng nilon bịt kín lại miệng bình, tiếp tục đưa vào phòng nuôi để thu hoạch lần 2.
Các điều kiện triển khai
Đông trùng hạ thảo được nuôi trồng theo công nghệ khép kín từ khâu phân lập, lai tạo chủng giống. Sau đó nhân sinh khối, đưa vào nuôi trồng, thu hoạch và bảo quản nhằm giữ được chất lượng tốt nhất.
Để đảm bảo nuôi trồng nấm đông trùng hạ thảo thành công, phòng nuôi trồng phải đảm bảo các điều kiện như vô trùng, có độ sáng và thoáng tự nhiên, có bổ sung hệ thống chiếu sáng và giàn giá để đặt bình nuôi. Bên cạnh đó, cần trang bị thêm hệ thống phun sương (tự động) tạo độ ẩm cần thiết (70-85%) và hệ thống làm lạnh để giữ nhiệt độ ổn định (18-20oC).
Nhà cung ứng tư vấn lắp đặt hệ thống, hướng dẫn các kỹ thuật vận hành, kỹ thuật chăm sóc và thu hoạch.
Ưu điểm của công nghệ
Chi phí đầu tư cho công nghệ nuôi đông trùng hạ thảo nhân tạo khá rẻ vì các thiết bị phục vụ cho sản xuất nấm như: nồi hơi công nghiệp, thiết bị khử trùng, hệ thống phun sương, máy điều hòa… Do đó, dễ dàng triển khai áp dụng sản xuất giá thành phù hợp.
Nguồn nguyên liệu sử dụng cho quá trình nuôi cấy có sẵn, và đảm bảo an toàn chất lượng sản phẩm.
Thông tin liên hệ chuyên gia:
1. Bà: Bùi Thị Phương Nhã
Công ty TNHH MTV Nana Farm
Địa chỉ: 22/5C2 Bình Đáng, Bình Hòa, Thuận An, Bình Dương
Điện thoại: 0937424686
E-mail: nanafarm99@gmail.com
2. Trung tâm Thông tin và Thống kê Khoa học và Công nghệ - Phòng Giao dịch Công nghệ
Địa chỉ: 79 Trương Định, P. Bến Thành, Q.1, TP.HCM
Điện thoại: (028) 3822 1635 - Fax: (028) 3829 1957
Email: pgdcn@cesti.gov.vn
Hoàng Kim